वल्ली क्वाड्रस अजेकार हाच्या काण्यांचेर एक मटवी नदर
’आशावादी’, ’खिळो’, ’कंगाल आनी ताची कुक्केहळ्ळी’
मनशा जिविताचा प्रसतूत परिगतेंत अख्खी जिणी, एक आवक जावन उरानासताना दैनीक जिवितांत मेळान दान दिंवचो उस्वास घडिये थावन घडियेक आवकासा व्हाडावळेक मेजुंक लायता.
प्रसतुतेंतलो मनीस संसाराचा परिमितेक इतलो लागीं पावला म्हळ्यार जितलें ताच्या चिंत्नांक तो लागीं आसा तितलें. हें प्रकृतीन दिल्लें निसर्गांतलें मनश्या विकासाचें देणें. अशें म्हणताना ह्या मनशा चिंत्पा सक्तेन आनी प्रकृतीन ताका दिल्ल्या विकासाचा देण्या थावन जोडुऊन घेतल्ल्या आयदां मारिफात तो खासगेन कितें आपणावंक पावता तें तो ताचा खासगेचा या समाजेचा उदरगती खातीर गळसिता. अशेंच साहित्यय.
साहित्याक मनशाचा उदरगतेखातीर गळसुंचा पयलें साहिती अपूण समाजेचो एक वांटो जाता. त्या वांट्या भितरल्या परिमितेंत ताका कितें सगळें भोगुंक आसा तें तो आयकोन आनी पळेवन भोग्ता आनी त्या उपरांत तो त्या समाजेचा उदरगते खातीर वावुर्ता.
वल्ली क्वाड्रस, अजेकार हाचा साहित्यांत असलेंच भोगाप आनी ताचा समाजेसवें ताचो संभंध रूप रूप झळताका. ताच्या एदोळ पायस जाल्ल्या तीन मटव्या काण्यांचा जम्यांक पळेलें तर, ताचो पयलो पर्गट जाल्लो काण्यांचो जमो जावनासा - ’आशावादी’.
पयलो काण्यां जमो - आशावादी:

ह्या आशावादी काण्ये जम्यांत बरयणाराच्या चिंत्पा सक्तेच्या प्रभावाक पळेल्यार काणियांक व्हाळयिल्ल्या आनी तांत्रिकतेक उपयोगसिल्ल्या शैलेक पळेताना ह्या काणियांतलो नायक आन बरयणारा मधें एक निगूड/अस्वषट रितिचो संबंध झळकाता. हांगासर ’अस्वषट’ म्हळ्ळो सब्ध कित्याक वापारला म्हळ्ळेविशीं सविसतार रितीर विवर्सुंक हें लेखन म्हाका आवकास करून दीना जाल्ल्यान वाचप्यान ’आशावादी’ बुकाचेर नदर घाल्येत.
आशावादिंतलो नायक अपूण जल्मा थावन आशावादी म्हळ्ळ्यापरीं दिसानां. ताच्या भितर एक झूज आसा. हें झूज आंतरीक झौज म्हण्येत. ह्या झुजाच्या हरयेक पांवड्यार तो कितलें जोडता आनी होगडायता म्हळ्ळें आशावादी उग्त्यान पाचारिना जाल्यारयी ह्या झुजांत एका कूशीन धार्मीक मोलांक अन्येका कुशीन नैतीक मोलांक कशें तो आपल्या जिविता झुजांत हातेर जावन आपणावन घेता म्हळ्ळे विचार आसात. धार्मीक मोलांक आनी नैतीक विचारांक समजोन घेंवचें आनी वाचप्याक अस्वषट रितीन समजोंवचें हें प्रेतन म्हण्येत.
ह्या प्रयत्नांत ताचो हो आशावादी ताचा समाजेचा चुकलेल्या दिशेक कशें जागवंक सकात म्हळ्ळो विशय वाचप्यान ह्या काणियांक मांधून घेंवचा रितिवयर आधारून आसा आसतां काणियांनी लिसांव जोडून दिंवचें प्रेतन खूब केलां.
दुस्रो काण्यां जमो - ’खिळो’:

मनशान जियेंवचा समाजेक एक जागतीक (Universal) या जेराल समाज म्हणोन घेतल्यार ह्या जेराल समाजेचे सभार वांटे आसात. तांचे पयकी धार्मीक वांट्याची सजाजयी एक. ही समाज जेराल समाजेंतल्या हरयेकल्या मनशाक एकाच्च मापान लागू जायनां. ’खिळो’ काण्यां जम्यांत बरयणार ताच्याच धार्माचा समाजेचीं विवीध रुपां आनी आडंबरीक दोरलांचा उभार तग्गटायेची प्रसतुतेक वळोक करून दिंवचें प्रयत्न कर्ता. जांव तें आचारांचें वा विचारांचें. मागण्याचें वा रजारांचे. गर्जेचें वा आडंबराचें आपणाचा समाजेंतल्या धार्मीक सुधारणा वयर बरयणारान पेंकाड भांदल्लें रूप रूप दिसता. पोकोळपणा वयर आनी हिपोक्रेसिवयर ताका विपरीत शीण या कांठाळो आसा. आपल्या समाजेक कशें सुधारणाचा वाटेर वागवंक जाय म्हळ्ळी खंत आसा. थोड्या काणियांनी हें विपरीत म्हणोन भोग्ता. हाचो अनभोग भोवशा काणियांतलें विवरण वाचताना वाचप्याक खंडीत जातलो.
अशें म्हणताना तो संपूर्ण सांगासर आपल्या धर्मा तेवशीं मालवला म्हण न्हंय. ताच्या धर्मा भायल्या समाजेंतलो हुसकोय ह्या कथा जम्यांत भर्पूर आसा.
तिस्रो काण्यां जमो - ’कंगाल आनी ताची कुक्केहळ्ळी’:

खिळो आनी आशावादिंतलो हो कथानायक आयलेवार्च्या ह्या काण्यां जम्यांत जेराल समाजे तेवशीं चडीत ध्यान दिंवचें दिसोन येता. आपल्या भंवतिंचा समाजेक बरयणारान पळेंवची नदर, त्या नद्रेक वोरावन पळेंवी चिंत्पासकत, ह्या चिंत्पा सक्तेक साहित्याचा वर्तुलांत उप्योगसिल्ली रीत ह्या बरयणाराचा पयलेंचा ’आशावादी’ आनी ’खिळो’ काणिये जम्याचा विचारां प्रास चड प्रभल आनी ऊंच म्हण दिसता. ही बरयणाराचे, साहित्यांतले व्हाडावळ म्हणोन हो खुद्द वोप्ता व्हय जाल्यारयी, हांव ह्या व्हाडावळेक बरयणारान ताचा आनी समाजे मधल्या अंतराक उणें कर्चें प्रामाणीक प्रयत्न म्हणोन मांधतां. कित्याक म्हळ्यार, जितलो संबंध मनशा आनी समाजे मधलो वाडता, तितलो तांचे मधलो अंतर उणो जाता. हांगासर वासतवीक समाजेचे विचार काणियांनी रूप घेवन उदेल्यात आसतां, जात, कात, धर्म विशीं चड मेतेर जायनासताना जागतीक समाजेचा विचारांवयर सुधारण हाडचें प्रामाणीक प्रयत्न जालां.
ह्या तीन काण्यां जम्यांविशीं उल्लेख कर्ताना हांगासर हावें फकत्त विचारांक मात्र विंचलां शिवाय मनरंजनाक न्हंय वा काण्यांक न्हंय. हाचें काराणय भोव संपें. वाचप्यान खुद्द जावन ह्या तीनय पुसतकांक वाचून पळेवन समजोंवचें.