[Sompadoki-i - 25] Konkonni, Khonkli ani Sahitik Spordhe
Zorz bornadd xachea utramni sangchem tor; 'We dont stop playing because we grow old; we grow old because we stop playing'. Hangasor khell mhollear spordho. Aicho somsar spordhatmok dekun horeka xetant eka na eka riticho spordho sohoz zala. Eka progotipor chintpachea vektik spordho ek vinchounn nhoi bogor spordho ek sohoz jinnyerit. Horeka xetant cholcho ho spordho sahitik xetantyi vajpi zal'lean spordo ekaritichem map. Punn sahitik spordheavixim amche jeral vichar kosole mholl'llea chintpachea buneadicher mukharsitam.
Konkonni sahitik spordhe lamb kallathaun cholon ayil'li ek prokria. Veveglleanche obhiprai veveglle asuyeta punn heavixim ek boroupi zaun hamv kitem chintam ani patyetam? tachepattlean tarkik vichar kosole? voicharik bunead kosoli? hench chintpacho attovo korunk axetam.
2006 isvent raknno sahitik spordheant mhojea ’rayachi firead’ kovitek poilem inam' labhlem, ani malghoddo kannyegar vol'li voggon mhaka fon korun itlench sanglem; ’vol'li, aichean tuvem sahitik spordheant patr gheunko nhozo, kiteak mhollear herank aukas labhazoi’. Vol'li voggo mhaka auddcho kanniegar dekun hamv fokot tachea utrak man diun thoddo temp kosoleach sahitik spordheank mhojim borpam dhaddlimnant. Punn motint ek chintop kantoitalem; eka dhamvnnechea moidanacher mhaka jikazoi mhonnun heranchea pamyank bhandun hamv dhamvot raulom tor, tea zoitak mol asa? hench onyeka dixent uchartam; ’hamvem opnnayil'li jik heramni mhaka dil'lea aukasanimtim va mhojea sahitik yogyotek lagun?’ hem somzunchem bhovo gorjechem mholl'llem ailevar konkonnint, protyek zaun kanoddi lipiechea konkonnint veveglle sahitik spordhe cholon aileat. Horek spordheachea ayozokank tanchech mholl'lle regro asat ani ud'dex asat. Punn konknni somaz lhan, oni asche boroupi soit unnem. Dekun boromvche soglle lekhok (lekak). Ani hannim boroyil'lem (motik ayil'lem) sahit (??). Ani boroilam dekun inam' favo mholl'llem organtt vegllo.
Ek spordho eka riticho map. Vellakallak sori zaun opnnachem boroup (tache pattlean oplem chintop) kitlem prostut asa? hamv vellak sori zaun choltam va pattim urlam? hem sorv parkunk ek aukas sahitik spordo. Sahit mhollear ek hoveas nhoi, bogor zovabhdari. Somsarant her soglli vidhea xikomvchim xallam asat punn ekleak sahiti korchem xall somsarant aschemna. Sahiteavixim somzamvchim xallam asuyet punn sahit ek somajik kalljechi projna. Punn poilem tem mullavem ginean aschem bhovo mohotvachem.
Kaim tempathaun raknno sahitik spordho cholon aila. Tye uprant thoddea her potramni he sahitik spordhe manddun haddleat. Daiz sahitik spordho kaim 2004 thaun 2007 poreant itlo lokamogall zaloki, sahit okaddemi puroskar zoddpi je.Bi.Moraisan soit vantto ghetlo ani taka kannio boromvchea vibhagant tisrem inam' labhlem. Zoit va jik konnakyi sasnnik nhoi. Hangasor ho spordho eka na eka ritichem xikop dita. Spordhikank soit.
Atam ujvadd potr soit vorsallo sahitik spordho choloita. Poinnari zallizagean 2017 isvethaun sahitik spordho suru kel'lo, 2018 isvent okhil bharoti-i mott'ttar tem-i don lipimni spordho choloilo. Thodde firgoz potramni soit porgottun yemvchi yogyota natleamni borpam dhaddlim. Borpank ji yogyota asli tea prokar mapnni zali. Jikl'lim jiklim, solvol'lim thoddim ’nachunk kollit natl'leamni angonn vankddem’ mhonnun dursonk dhorlem xivai opunn koso solvolom? heranchem boroup koxem asa mholl'llem vachunk soit preton kelem na.
Konkonnint ’sahitik sporde’ namvar thoddim khellkhullam zatat. Inamam dizoi mhonnon ladru/pedruk inamam ditat. Osolea spordheank voroinnar soit tech ladru/pedru kastache. Hankam svotam sahitik projnai na, ti kosoli mholl'llem zanna zaunkoyi naka. Ani hech ladru/pedruk kaim eka sahitik spordheant inam' labhlem tor zalem. Uprant to heviveytt sahiti mhonn opnnak opunn chinta ani patyeta. Uprant tacho buk porgottun ailo tor somsaran vomtem poddon noman korizai mholl'lle horbhos veglle. He sahiti nhoi, khorem sangchem tor ’gadeamni berchoppo zamvchi yogyota asche’. Tacheaki kitench choddit opekxa tanchethaun kel'leporim na.
Ek udeta soval hem. Sahitik spordheak hamv ek boroupi zaun kosoli toyarai korizai?
ek kall aslo, ek spordheak kitlexeki spordhik oplim borpam dhaddtale. Punn atam spordhe choddleat dekun spordhikancho sonko demvla. Toxench spordhikanchi monogot soit demvlea. Viporeas mhollear spordho choloiteleamni soit apli mullavi zovabhari svarthak addovo ghalea. Hem marekar; zoxem aichea kallar puroskar ascheporim. Potrachem dhoronn mholl'llem onyek mokkor konknni sahiteak pokoll korta. Punn nidl'leank zagouyeta punn nidecho ves pangurleleank nhoi.
Sintiment vegllem ani sahit vegllem. Khonchyai bhasentlem sahit sintimentant ballvona mhonntoch ’herank aukas’ mholl'llem pisantt sintiment kiteak? spordo ek ugtea moidanacher dhamvnni. Ji tank jea borpak (borpik nhoi) asa, tem borop jikunk favo. Jyem borop yogy na (khonchyai karonnank lagun) tem poilench khochrea ddobbeak chepchench sukt. Hangasor hye pauttim jikl'loch sasnnak jikta mhonnun nhoi. Malgoddo kanniegar eddi nett'tto lamb kall poreant sahitik spordheant vantto ghetalo. To khud'd milittorint vaur kel'lo xixtecho monis zal'lean ’spordho’ mholl'llea sobdhacho orth somzol'lo.
Sahitik spordho ani tacheo regro opnnan mandun ghemvchetosoleo tor horeklean tantum vantto ghemvcheant chuk na mholl'lli mhoji obhiprai. Kosolyai karannank lagun opnnak bhag gheunko naka mhonn dislem tor tem kosoleach sintimentak lagun nhoi.
Konkonnik spordho gorjecho, jikcho xivai solvomvcho nhoi. Voir yemvcho xivai herank sokla lottcho nhoi. Ani hem sahitik projna ascheank bore ritin somzonchem sot zaunasa. Bakichem sorv kostoll.
- Vol'li Kvaddros [Janer, 2019]