चा.फ्रा. बाब दे’कोस्ता स्मारक मयन्याची कविता

कवी आनी हक्क-मान - ६.

चा.फ्रा. बाब दे’कोस्ता स्मारक मयन्याची कविता

आडमेळीं जिणेचो सैमीक आनी टाळूंक जायना असो भाग. आव्हानां, आडमेळीं, अडचणी वा अनपेक्षीत समस्या जायत्या रुपांनी येवंक शकतात. वैयक्तीक, वेवसायीक आनी शिक्षणीक मळांसयत जिणेच्या वेगवेगळ्या आंगांनी आडमेळीं येवंक शकतात. आमी ह्या आडमेळ्यांक कशे तरेन मुखार वतात आनी तांचेर मात करतात तें आमच्या चरित्राची व्याख्या करता आनी आमच्या फुडाराक आकार दिता.

ह्या म्हयन्याचो कवी हक्क आनी मान फाव जाल्ली 'तुज्या पाटल्यान' ही कविताआडमेळीं आनी तातूंतल्यान शिकपाचे धडे हांचेविशीं भाश्य करता. मंगळुरी शैलींतली ही कविता देखून 'पाटल्यान' म्हळ्यार फाटल्यान हें गोंयच्या वाचप्यांक स्पश्ट करप गरजेचें कारण 'पाटल्यान' ह्या शीर्शकाक लागून मात्सो गोंदळ जांव येता आनी तें कोंड्याच्या वेळांचो पाटलो ह्या संदर्भांतल्यान न्हय तर फाटीं आसप ह्या संदर्भांतल्यान हे कवितेंत आयलां.

कवीक दर्यात ल्हारांचे एकाफाटल्यान एक येवपी ल्हारांचे गुडे वा दोंगर दिसतात जाल्यार भुंयेर एका फाटल्यान एक येवपी गुड्यांचीं वा दोंगरांचीं ल्हारां दिसतात. आनी तीं कोणाचखातीर थांबून रावनात. Time and tide waits for none अशी इंग्लिश भाशेंत एक म्हण आसा. तोच हो प्रकार. पूण दुसरे नदरेन विचार करीत जाल्यार आडमेळीं हीं वाड, शिकप आनी स्वताची सुदारणा करपाची संद म्हणून काम करूंक शकतात. तीं आमकां मोलादीक धडे शिकवंक शकतात, समस्या सोडोवपाची कुशळटाय आनी लवचीकपण तयार करपाक मदत करूंक शकतात. आडमेळीं पयस करप हो वैयक्तीक समाधान आनी साध्यतायेचो स्रोत जावंक शकता. आडमेळ्यांक तोंड दिवप हो सगळ्यां खातीर एक सामान्य अणभव आनी तांकां आमी कशे प्रतिसाद दितात हें समजून घेवप गरजेचें. आडमेळीं आडावंक जायनात, तेन्ना तांकां आव्हानां म्हणून पळोवन वैयक्तीक आनी वेवसायीक वाड करपाक सकारात्मक मानसिकताय दवरून आमी तांचेर मात करूंक शकतात.

ल्हाराचेर ल्हाराची धाड

गुड्याक गुडो आड

ल्हारांचे गुडे, गुड्यांची ल्हारां

जिवीत यी हळू वा जड

वादळी दर्यांत भोंवप हो एक अत्यंत आव्हानात्मक आनी संभाव्य धोक्याचो अणभव. वयर सरपी उदक, खर वारें आनी प्रतिकूल हवामानाची परिस्थिती ह्या सगळ्यांक लागून वादळी दर्यांत भोंवप हो एक दुख्खाचोच अणभव, पूण योग्य मानसिक तयारीक लागून आव्हानात्मक परिस्थितींतल्यान येसस्वीपणान भोंवपाची तांक वाडोवं येता. शक्य आसल्यार वादळां टाळप हो सगळ्यांत बरो उपाय कारण आव्हानांक तोंड दिवपा परस तांकां आळाबंदा हाडप चड सुरक्षीत आसता. पूण जिवितांतल्या आडमेळ्यांतल्यान कोणाकूच सुटका मेळना. आडमेळीं वेगवेगळीं रुपां घेवंक शकतात, जशीं वैयक्तीक आव्हानां, आडमेळीं, नात्यांत अडचणी, भलायकेचे प्रस्न, अर्थीक संघर्श आनी हेर. वैयक्तीक, वेवसायीक आनी समाजीक मळां सयत जिणेच्या सगळ्या आंगांनी तीं निर्माण जावंक शकतात. आडमेळीं प्रभावीपणान हाताळपाची कळाशी म्हळ्यार तीं पुरायपणान टाळप न्हय, जें अशक्य आसा.

कोण ल्हान, कोण व्हड?

कोणाक उणें, कोणाक चड?

थोडे पावटीं मास, थोडें पावटीं हाड

तुजेंच चलना, पाटल्यांक वाट सोड

ह्या निमण्या कडव्यांत कवी आव्हानां कडल्यान शिकपाची आनी कठीण परिस्थिती प्रमाण जुळोवन घेवपाची तांक तयार करप हो उपाय सुचयता, कारण ही जुळोवन घेवपाची तांक पुराय जिवीत जगपाक नवे मार्ग सोदपाची आस्त दाखयता. सातत्यान यत्न आनी निर्धार करतना फकत बदल होच जिणेंत स्थिर हें समजप गरजेचें. मनीस म्हणून आमी सतत शिकतात. आमी चुको करतात आनी तातूंतल्यान शिकतात, हो आमच्या वाडपाचो सैमीक भाग.

जिवीत सदांच सरळ आनी सादें नासता, पूण अनिश्चीतताय आनी आव्हानांक प्रतिसाद दिवपाची आमची पद्दतच जिणेचो प्रवास अर्थपूर्ण करता. अहंकार नासतना जगप चड शांतीपूर्ण, निसुवार्थी आनी सुसंवादात्मक आसता. अहंकाराचो वायट परिणाम उणो करपाचें पयलें पावल म्हळ्यार आत्मजागृताय. स्वताची बरी समजूत मेळोवपा खातीर विचार, कृती आनी प्रेरणा हांचेर नेमान चिंतन करून नमळाय वाडोवची असो संदेश कवी दिता. अहंकार नासतना जगप म्हणल्यार आपलें व्यक्तीमत्व वा आत्मसम्मान विसरप न्हय पूण स्वताचें मोल वळखून समतोल सोदप. आनी आपल्याफाटल्यान सगळें सोंपता हो गैरसमज विसरून बऱ्या - वायट अणभवांतल्यान शिकून हेरांक बरो मार्ग दाखवप हीच मनशाचे जिणेची मोख अशें कवी सुचयता.

[कविता] तुज्या पाटल्यान (ऐवन मियार)

तुज्या पाटल्यान

दऱ्यांत -

गुड्या पाटल्यान गुडे

ल्हारांचे

भुमीर -

ल्हारां पाटल्यान ल्हारां

गुड्यांची

ल्हाराचेर ल्हाराची धाड

गुड्याक गुडो आड

ल्हारांचे गुडे,

गुड्यांची ल्हारां

'जिवीत'यी हळू वा जड

कोण ल्हान, कोण व्हड?

कोणाक उणें, कोणाक चड?

थोडे पावटीं मास, थोडें‌ पावटीं हाड

तुजेंच चलना, पाटल्यांक वाट सोड

-  ऐवन मियार [नवेंबर, २०२३]