ही घुंवडी एक संकेत करून जायत्या जिविता घुंवडेंक ह्या काणियेंत अपुर्भायेन पिंत्रायिल्लें दिसून येताना, काणी वाचून गेल्लेपरिंच आसक्त आनी उत्सुकता चडून वेता.
’आनंद’ लिखणेनांवाखाल बरंवचो रिचार्ड अलवारीस वृत्तेन शिक्षक. सभार साहितीक स्पर्ध्यांनी इनामां हाणें आपणायल्यांत. ही काणी सयत असलीच अपुर्भायेची काणी. वाचून जाल्लीच अशें भग्ता; ही कांय जिणी वा फकत एक काणी.
सं
[मटवी कथा]: भिरांकूळ घुंवडी [रिचार्ड अलवारीस]
एकाचफरा ड्रैवरान ब्रेक घाली. पाटल्या सिटीर सवकास निदेक निस्रोन वेच्या सिकेर मेसत्रिची तकली सिटीक अपटाली.
“कितें जालें शिवण्ण” ताणे ड्रैवरालागीं विचारलें.
“सरोप आड आयलो धन्या.. म्हाका कितेंय करुंक जालेंना. तुमकां कांय लागलें?” ड्रैवरान विचारलें.
“ हो! सरोप.. गेलोगी आसा?”
“गेलो धन्या.. तुमकां कांय..”
“म्हाका कांय जावंक ना. कसेंय ब्रेक घाल्याय. हेणे कांय चायेचें होटेल कांय आसा जाल्यार पळव्यां” म्हणात सिकेर मेसत्री देंवलो. ल्हान एक गुडाची अंगड. ‘इल्ली चा, काफी, तिंडी सिगुत्तदे’ बोर्ड वाचून मेसत्रीक खुशी जाली.
चा पियेंवची म्हळ्यार ताका खंय नातल्ली उरबा. दोगी जण चा पियेले.
पयण मुंदरून गेलें.
पृथवेर काळोक मांडोन येतालो. पावसाचीं मोडांयी दाटोन येतालीं. वेळार भायर सरोन वेळार पावाजाय म्हण चिंतल्यारी घरा थावन भायर सर्ताना वेळ जाल्लोच. वाटेर कार थोडो वेळ बंध पडलें. मेकानिकान येवन सार्कें कर्ताना वेळ दनपार जाल्लो. सिकेर मेसत्री बेंगळूर थावन मोंती फेसता खातीर गांवाक भायर सर्न आयिल्लो. सिकेर मेसत्रिच्या घराचो दिवो ताची मोगाची पतीण शामिला क्यान्सर पिडेन चार वर्सांदी अंतरल्ली. तो निवृत्त जाल्ल्यान तवळ तवळ बेंगळूर वचोन आपल्या पुता सांगाता रावतालो. मोंती फेसता वेळार तो गांवांतच आसतालो. ताच्या मालघड्यां थावन देंवोन आयिल्ली रिवाज तो आजून पाळन आयिल्लो. ताचे भाव, भयणी आनी तांचें कुटम फेसताक सांगाता मेळतालें. बेंगळूर थावन पूत आनी ताचें कुटम येतालें. मोंती फेसत तांकां वतऱ्या दादोसकायेचें जावनासल्लें. ह्या वर्वीं तांचे मदलो बांध घट उरल्लो.
ज्योरान वारें वाळोंक सुरू जालें. सवकास पावस येवंक सुरू जालो.. ड्रैवरान परत ब्रेक घाली.
“आतां कोण मुकार आयलो सायबा” सिकेर मेसत्रीन विचारलें.
“धन्या मुकार वचोंक जायना. बहुषा कितें पुणी अनाहूत घडलां आसतलें. हांव कितें म्हण पळवन येतां.” तो सत्री घेवन चल्लो.
इल्ल्या वेळान पाटीं आयलो. खबर बरी नातल्ली. मुकल्या घुंवडेर व्हड रूक पर्तोन पडल्लो. सद्द्याक वाट उग्ती जांवच्यार नातल्ली. थोड्याच वेळा आदीं जाल्ल्यान अधिकारिंक खबर मेळोन ताणी थंय येवन रूक खातर्न देगेक सागसिता पऱ्यांत कोणाकी मुकार वचोंक नातल्लें. दोनी कुशिल्यान वाहनांची लायन रावल्ली.
तितल्यार पाटल्यान कोण होर्न मार्न्ंच आसल्लो. सिकेर मेसत्रीक विरार जालें. “ताका तिक्के सांग सायबा वचोन” मेसत्रीन ड्रैवाराक धाडलो.
होर्नाचो आवाज रावलो.
“आज कितेंगी वेळ घडी बरी ना. पुतान सांगल्ले बरी फाल्यांच भायर सरोन येव्येतें आसल्लें. नवेन चुकचें नाका म्हण वेळ जाल्यारी आयल्यांव. आतां ही रात मार्गार्च सारिजाय कोण्णा” मेसत्रीक खंत सुरू जाली.
ह्या घाट्येर घुंवड्यांचेर कितेंय जाल्यार मागीर सांगचें नाका. थोड्या जाग्यांनी कितेंच आसाना. ना पियेवंक, खावंक जेवंक व कुडिची गर्ज तिर्सुंक पऱ्यांत. दादल्यांक कांय खंत ना म्हण्या पूण स्त्रीयांची भिर्मतच.
मेसत्रीन दीषट भायर घाली. वारें आनी पावस उणो जावंक नातल्लो. ना तर भायर पुणी वचोन राव्येतें..
मेसत्रीक सवकास दोळे जेमेवंक लागले.. ताच्या मती पडद्यार ताच्या जिविताच्यो घुंवड्यो पाशार जावन गेल्यो...
“सर, तुमकां प्रिन्सिपल आपयता” अटेंडर येवन सांगोन गेलो. सिकेर मेसत्री उटलो आनी प्रिन्सिपलाच्या केबिनाक गेलो.
“मिसटर सिकवेरा, बस” प्रिन्सिपलान ताका बसोंक सांगलें.
“सर, कित्याक आपयलें तुमी?”
“मिसटर सिकवेरा, विषय इल्लो गंबीर आसा.” प्रिन्सिपलान सांग्ताना सिकेर मेसत्री इल्लो गडबडलो. तो ह्या इसकोलाक येवन दोन वर्सां जाल्लीं. सर्वांक तो सिकेर मेसत्री म्हण्ंच मोगाचो जाल्लो. भूगऱ्यांक ताचे पाठ बरे जाताले. केदनाय कोणाकी ताणे जोरान उलयिल्लें व मारल्लें ना. स्टाफ रूमांती सर्वां लागीं बऱ्यान भर्सातालो. तमाशे उलवन सर्वांक खूश कर्तालो. कोणायच्या गर्जांक पावतालो. एका उत्रान सांगचें जाल्यार सिकेर मेसत्री सर्वांकी मोगाचो मेसत्री जावनासल्लो.
तर आज कितें प्रिन्सिपल गंबीर विषय सांग्तागाय म्हण ताकाच पळेलागलो.
“मी. सिकवेरा, पाटल्या दोन वर्सां थावन हांव तुका वळकतां. तुजे वयर कोणाय थावन खंचैं दूर आयिल्लें हांव नेणां. पूण मनीस असकत, खंच्या वेळार कितें जाता म्हण सांगोंक जायना. तशें कांय तुजे थंय जालां जावंक पुरो. देकून हांव विषय व्हड करुंक वचाना. म्हाका तुजे वयर एक दूर आयलां. तें सत व फट म्हण जाणा जावंक जाय देकून तुका आपवंक धाडलें.” प्रिन्सिपल एक घडी वगो रावलो. ताकायी ह्या मेसत्रिचेर अभिमान आसल्लो. ताचीं कसलिंय कामा आसल्यार सिकेर मेसत्री घड्येन कर्तालो. पूण ताचे लागीं दूर आयिल्ल्यान ताणे तें इत्यर्थ करिजायच आसल्लें.
सिकेर मेसत्री प्रिन्सिपलाकच पळेलागलो. कसलें दूर आयलांगाय? एक घडी ताची मत फ्ल्याश ब्याक धांवली. हूं हूं कांय झळकालेंना.
“काल दनपरां जेवताना स्टाफ्रूमांत तुवें उलयिल्लीं उत्रां एका टीचरीक समा दिसोंक्नांत. तिका बेजार जालां म्हण तिणे म्हाका सांगलां”
सिकेर मेसत्रिचे दोळे व्हड जाले.
“सर, आमी जेवताना एकामेका तमाशे उलयतांव. आमकां रिल्याक्स करुंक मेळचो वेळ तो मात्र इल्लोसो. पूण टीचरीक बेजाराय दिंवचे तसलें कितेंय हांव उलवंक ना.” सिकेर मेसत्री सत उलयलो. “तुमी जाय जाल्यार हेरां लागीं विचारा”
“ हेरां लागीं विचार्ची गर्ज म्हण म्हाका दिसाना. हांव तुका बरो वळकातां. तुजे तमाशे त्या टीचरीक कांय बरे लागलेनांत आसतले. देकून ह्या फुडां उलयताना इल्ली चत्राय सांबाळ. सकडां एकाच रितीन घेनांत मी. सिकवेरा. देकून तुका फुडें तोंद्रे जावंक नजो म्हळ्ळ्या उद्धेशान हें हांवें सांगचें. इल्लिशी चत्राय सांबाळ. तुवें वच्येत”
सिकेर मेसत्रीक ती टीचर कोण म्हण विचाऱ्यां म्हण भगलें तरी वगोच रावोन क्याबिना थावन भायर आयलो. टीचरीक दुकचे तसलें उतर आपूण कितें उलयिल्लों जाव्येतगाय तो चिंतुंक पडलो. दनपरां जेवताना मात्र तांकां इल्लो सुशेग मेळतालो. ह्या वेळा थोडे पावटीं एकामेकाचे पाय वोडची सवय तांकां आसल्ली. पूण कोणै त्या विषीं आज पऱ्यांत कांय आक्षेप उचारल्लो ना व मतिंत शीण दवरुल्लो ना. सकडां एकामेका मोगान आसल्लीं. थोडे पावटीं इल्लें चडुणे जातालें. पूण मागीर मोडां नितळतालीं. तर प्रिन्सिपला लागीं दूर वेचें तसलें कितें घडलेंगाय? कोणे दूर दिलें जाव्येत? सिकेर मेसत्री एकेकाच टीचरीक मती पठलार हाडिलागलो.. कोणी दिसलनांत..
शीला म्याडम?
हां वय खंडीत तीच. गेलेत्या मैन्यांत आन्येका इसकोला थावन एक्सेस जावन ती हांगा आयिल्ली. आपूण सीनियर म्हळ्ळो अहं तिचे थंय दिसतालो. मंतनाच्या कुटमांतली. हांगा हेरां संगीं चड भर्सानातल्ली. जेवतानांय तिचे इतल्याकच आसताली. हेरां घरा थावन हाडल्लें कांय बरें रांदाप आसल्यार वांटून घेतालीं तरी शीला म्याडम कोणायचें घेनातल्ली व दीनातल्ली..
“दयाकर्न म्हाका भोगशिया” दनपरां जेवताना सिकेर मेसत्री उलयलो. सक्कड ताकाच पळेलागले. केदाळाय हासोन खेळोन मसकीऱ्यो कर्न उलंवचो हो आज कितें गंबीर आसा सकडां चिंतिलागलीं. शीला म्याडम मात्र तकली पंदा घालन जेवताली.
“कितें उलयताय सायबा तूं? हेय तुजे तमाशे पुणी नयमू?” रमेश मेसत्री उलयलो
“ना आज हांव तमाशे उलयना. आनी मुकारी उलयना. म्हज्या तमाश्यां वर्वीं कोणायकी दुकलां जाल्यार म्हाका भोगशिया” इतलें उलयीत आपली भुती उग्ती कर्न जेवंक सुरू केलें. सर्वां एकामेका पळेलागलीं. शील म्याडम उटोन हात दुवंक घेली..
सिकेर मेसत्रिच्या जिवितांतली ही पयली दाकटी घुंवडी.
छटाल्ल.. एकाच्छाणे व्हड जयत झगलाणे मारलें आनी पाटापट घडघडो.. सिकेर मेसत्रीक जाग जाली. वरां पळेलीं आट जाल्यांत. भायर पावस बारीक येवन आसा. पोटाक भुक्यी लागल्या.
ड्रैवर मोबायलार पिकचर पळंवच्यार मग्न जाल्लो. “भायर कांय चा पुणी मेळतागी पळे” मेसत्रीन सांगल्लें आयकोन ड्रैवर भायर गेलो. पंद्रा मिनुटां उपरांत चा आनी बन्स हाडन आयलो. येताना वाटेची खबर काडन आयिल्लो. “रूक कात्रुंक सुरू केला आनी दोन घंटे पुणी जाय पडतीत धन्या” ताणे खबर दिली.
“आनी कितें कर्चें? दोन न्हय तीन जाल्यारी आमी हांगाच सुकाजे. वट्टारे भायर सर्न आयिल्ली वेळ घडी बरी ना. पूत कितली खंत कर्ता कोण्णा. जाय म्हळ्यार हांगा नेटवर्क्यी मेळाना” सिकेर मेसत्री खंत उलयतानांच ड्रैवाराचें मोबायल आवाजलें
“धन्या तुमच्या पुताचें फोन. कितेंगी नशीब बरें आसा. म्हज्या फोनाक नेटवर्क लागलें पळे.” ड्रैवरान फोन धन्याक दिलें. पुताक सगळी गजाल तिळशिली. खबर आयकोन ताकायी खंत जाली. पूण कोणी कितैं कचऱ्या स्थितेर नातल्लीं. प्रकृतेच्या नियमाक आड वचोंक कोणाक साध्य?
चा पियेवन कारा थावन सिकेर मेसत्री भायर आयलो. लांबायेक वाहना उबीं आसल्लीं. बस्सांनी लोक निदल्लो. थोडो पावस सुटल्ल्यान भायर येवन रावल्लो. हींव्यीं आसल्लें. हेणे तेणे मोबयलार पदां आयकातालीं. कोण थोडे नशिबाक पुर्पुताले.
सिकेर मेसत्री वोरेविंगड सुवात पळवन कुडिची गर्ज तिर्सून आयलो आनी कारा भितर गुसलो.
‘हो काळोक आनी ह्यो घुंवड्यो बारी मारेकार’ सिकेर मेसत्री मतिंतच कळवळ्ळो.
शीला म्याडम आयल्या उपरांत स्टाफ रूमाचें वातावरण सवकास बदलोंक लागल्लें. हासोन उलवन जेंवचें कूड आतां मौन जाल्लें. गर्जेचे विषय मात्र अदल बदल जाताले. त्या मधें पांच वर्सांनी सिकेर मेसत्रीक आन्येका इसकोलाक वर्ग जालो.
नव्या इसकोलांत सिकेर मेसत्री परत सुडसुडीत जालो. ताचो पयलेंचो स्पिरीत जिवाळ जालो. वेगिंच तो थंय भूगऱ्यांचो मोगाळ मेसत्री जालो. आतां इल्लो अनबोग आसल्ल्यान भूगऱ्यांक बरी दिशा दाकवंक तो सक्तालो. थोडीं बऱ्या मनान घेतालीं तर थोडीं डोंटक्यार कर्तालीं.
“म्हज्या पुताक बूद सांगोंक तूं कोण?” एक दीस दनपरां जेवणाच्या वेळार येवन एका बापायचें शीदा सवाल सिकेर मेसत्रीक. ह्या इसकोलाक तो येवन दोन महिने जाल्ले मात्र.
सिकेर मेसत्री कालुबुलो जालो. “कितें जालें मानेसता? तूं कोण?” ताणे हाळवायेन विचारलें.
तितल्यार बापायक पळेल्लो भुर्गो थंय आयलो.
“म्हजो पूत हांगा शिकोंक येंवचो. ताका कोणेय बूद सांगची गर्ज ना कळ्ळेमू तुका? तुजें काम शिकंवचें. तितलेंच कर. म्हज्या पुताक भेषटें टेनशन दीनका” तो उलयीत गेलो.
सिकेर मेसत्री कितेंच उलयलोना. असलेय बापय आसात तें पळवन तो शिरीं चुकलो.
“सर, ह्या गावांत थोडे विचित्र मनीस आसात. देकून आमी आमचें काम कर्तांव आनी वगेच रावतांव” ती व्यक्ती गेल्या उपरांत पिइटी मेसत्रीन समजयलें.
‘ह्या इसकोलांत आनी कसल्यो घुंवड्यो येवंक आसातगी देवा’ सिकेर मेसत्री मती भितर्च उदघारलो.
दीस पाशार जाले
सिकेर मेसत्रिच्यो नव्यो नव्यो आलोचनो त्या इसकोलाक बरें नांव हाडुंक सकल्यो. भूगऱ्यांचो संकोयी चडोन आयलो.
ह्या मदें आन्येक गजाल घडली. त्या एका दिसा सिकेर मेसत्री स्टाफ रूमांत एकलोच आसल्लो पळवन धावे क्लासिचें शर्मिळा भितर आयलें.
“सर, म्हाका तुमचेलागीं इल्लें उलवंक आसल्लें” शीदा उलवंक सुरू केलें शर्मिळान.
“आतां खंची क्लास तुमकां?” विचारलें मेसत्रीन.
“आमकां आतां गेम्स पीरियड. हांव मेसत्रिलागीं विचार्न आयल्यां” तें म्हणालें.
“बरें, कितें विषय?”
शर्मिळा मेसत्रिकच पळवन रावलें.
“पयलें विषय कितें म्हण सांग बाये.” मेसत्रीन सांग्ताना तें जागें जालें.
“सर, विषय शीदा सांग्तां. तुमकां पळवंक म्हाका मसतू खुशी जाता. सर, म्हाका भोगशिया..… हांव.. हांव तुमचो मोग कर्तां सर” शर्मिळान दोळे दांपले.
“शर्मिळा, दोळे उग्ते कर. आनी हांगा पळे” मेसत्रिचो मोवाळ ताळो आयकोन शर्मिळान दोळे उग्ते केले. मेसत्री हातांत एक फोटो घेवन आसल्लो. “अळे, ही म्हजी मुकली होकाल. आनी दोन मैन्यांनी आमचें काजर आसा. तुकायी आपयतां. तुजो मोगाचो रोग पुरा देगेन दवर आनी शिकपाक गमन दी. आतां वच आनी खेळ” मेसत्रीन ताका समजवन धाडलें. शर्मिळा बावल्लें तोंड घेवन भायर वेताना मेसत्री मती भितर्च हासलो..
दोन मैन्या उपरांत ताचें काजर जालें. होकाल शमीला अन्येका इसकोलांत टीचर जावनासल्ली. मेसत्रिचें कुटमा जिवीत सोभीत आसल्लें. वर्सा उपरांत चेर्को जल्मालो.. ह्या वेळा कितें जालें कळीत ना पूण फुडें भुर्गीं जांवची सकत तिणे होगडावन घेतली..
घरांत तेगां पुणी भुर्गीं आसाजाय म्हण आशा केल्ल्या सिकेर मेसत्रीक बेजार जालें. पूण ताका ताच्या स्त्रीयेची भलायकी मुख्य जावनासली. देवान एक तरी बाळ दिलां ने म्हण आपणाकच समाधान करिलागलो.
ढ्रैवरान कार चालू कर्ताना मेसत्री परत ह्या संसाराक आयलो.
“कितें वाट समा जालिगी शीव?” ताणे विचारलें.
“व्हय धन्या, पूण सवकास वचाजाय पडतलें. दोनी कुशिनी वाहनांची लांब लायन आसा.”
“आसों, देवाक अर्गां. एक पावटीं ही एक घाटी देंवल्यार पुरो. मागीर आमचोच गांव.”
पयण मुंदरून गेलें.. पूण सवकास. पोलीस दोनी कुशिंनी इल्लीं इल्लीं वाहना वचोंक दिताले.
थोड्या वेळान सर्व सार्कें जालें. ड्रैवरान काराचो वेग चडयलो.
“आंवसर नाका. घाट संपोंक्ना तशें घुंवड्यो आनिकी आसात म्हण कळीत आसाने तुका. मुकल्यो दोन घुंवड्यो तिक्के कषटांच्यो. देकून चत्राय सांबाळ” मेसत्रीन ड्रैवराक चत्राय सांगली. आदले पावटीं येताना त्याच एका घुंवडेर भिरांकूळ अवघाडांतलें देवान तांकां राकल्लें जशें ताच्या जिवितांतल्या भिरांकूळ घुंवडे थावन राकोन वेल्ले बरी.
त्या एका दिसा..
सांजेचीं सुमार सात वरां. मेसत्रिचें फोन आवाजलें.
“सर तुमी खंय आसात?” तेवशिल्यान मुकेल मेसत्रिचो आकांताचो ताळो.
सिकेर मेसत्री घडबडलो. “ हांव कोड्याळ सिटी सेंटरांत आसां. कितें जालें सर?”
“ तर तुका कांय खबर ना. आसों. तूं थंयच राव. हांव म्हज्या पुता राजीवाक धाडतां. तूं ताचे सांगाता तो खंय आपवन वर्ता थंय वच. तितलेंच. चडतीक उलवंक वेळ ना. सर्व गजाल तुका पूत सांग्तलो तुमी तुमचें मोबायल तक्षणा स्वीच आफ करा” फोन कट जालें.
मुकेल मेसत्रिच्या पुताच्या कारार बसोन सिकेर मेसत्री गेलो. खंय कितें म्हण कळीत ना.
“गजाल कितें सांग्रे बाबा” मेसत्रीन परातलें. “तूं म्हाका खंय आपवन वर्ताय?”
“सर तुमी थोडो वेळ वगेच रावा. सर्व गजाल हांव मागीर सांग्तां.” मेसत्रीक व्हड मिसतेर्च जाल्लो.
कार अर्धो घंटो बर धांवतच एका घरा मुकार थांबलें.
त्या घराचें दार उग्तें जालें. मेसत्री आनी राजीव भितर गेले.
‘आपूण कांय स्वपणेतांगी? हाणी म्हाका हांगा कित्याक हाडला?’ कितेंच समजानासतां सिकेर मेसत्री सोफार गळ्ळो.
टिवी चालू आसल्ली. तांतूं एक खबर स्ट्रोल जावन्ंच आसल्ली. खबर वाचून मेसत्रीक झिंट मारली.
‘शिक्षकरिंद विद्यार्थिनिगे लैंगीक किरुकूळ. ...शालेय शिक्षक डेवीड सिकवेरा मेले दूरू दाखलिसीद विद्यार्थिनी’ हें वाक्य येवन्ंच आसल्लें.
व्हय भिरांकूळ घुंवडी..
पूण कित्याक? आपणे कोणाकच शोषण केल्लें ना. तर ही कसली शिरी गुंडी? तो कळवळ्ळो.
“सर, हीं त्या राधिकाचीं कामा. ताका तुमी बूद सांगल्ली देकून तुमचेर ताणे हो बदलाम घाला. ताचे सांगाता ताचो बोय फ्रेंड मेळ्ळा आनी गांवचे थोडे तुमचेर झळचे सांगाता मेळ्ळ्यात म्हण म्हज्या ड्याडीक खबर आयल्या. आतां तुमची सेफ्टी मुख्य देकून आमी ताची बंदोबसत केल्या. तुमी एक दोन दीस कोणा मुकार पडानाकात. आमी बेयलाची विलेवारी कर्तांव.”
“हांवें कितेंच चूक करुंक्ना तर हांवें अशें भियान लिपोन रांवचें सार्कें न्हय. कितें जाता तें जांवदी. हांव भिवकुरो न्हय. तेणे म्हज्या घर्च्यांकी हांव खंय आसां म्हण कळीत नासतां घडबडतलीं. असल्याक पूर भियेल्यार जायना. आतां चल्यां. कितेंय जाल्यार हांव पळवन काणघेतां. पाप करिनातल्ल्याक भ्यें कित्याक?” सिकेर मेसत्री भायर सरलोच.
“सर तुमी आंवसर्नाकात. पोलीस तुमकां सोदून घरा गेल्यात आसतले. ही केज इल्ली कठीण आसा. इल्लो राजकीयाचो वास्यी आसा. तुमका आतां धलऱ्यार सर्सरीत मार्तले. तांचो थोडो लोक्यी राकोन आसा. त्या भायर फाल्यां आनी पोर्वां कोडतीक रजा. अनावश तुमी जयलांत बसाजाय. ती नालिसाय नाका सर. म्हजो ड्याडी सर्व विलेवारी कर्ता. देकून तुमी कांय भियेनाकात. तुमच्या घर्ची जवाब्दारी म्हजी माम्मी घेता. फकत दोन दीस.. मागीर सक्कड सार्कें जातलें. हांवेंयीं चड वेळ हांगा रांवचें सार्कें न्हय. हांव वेतां मुकली सगळी मांडावळ हो मानेसत पळतलो” इतलें सांगोन राजीव चल्लो.
‘लैंगीक शोषणे नीडीद शिक्षकरू तले तप्पिसी कोंडिद्दारे. पोलीसरू अवरन्नू हिडियलू बले बीसिद्दारे’ आतां नवी लायन स्ट्रोल जावंक सुरू जाली.
सिकेर मेसत्रीन दोळे धांपले.
राधिका, धावे क्लासीक ह्याच वर्सा भर्ती जाल्लें. मुकेल्मेसत्रीन ताका सीट दीवंक जायना म्हळ्ळें. चडावत धावे क्लासीक नव्या भूगऱ्यांक काणघेवंक पाटीं कर्तात. ताणी सिकेर मेसत्री लागीं वचोन आडदोस मागलो. एका भूगऱ्याचें भविषय पाड जांवचें नाका, ताची जवाब्दारी आपूण घेतां म्हण मुकेल मेसत्रीक सांगोन ताका सीट मेळाशी केल्ली. सिकेर मेसत्रीन चूक केल्ली?
थोड्याच दिसांनी ह्या भूगऱ्याचें नडतें सार्कें ना म्हण सकडांक कळ्ळें. आतां कितैं करुंक साध्य नातल्लें. सिकेर मेसत्रीन त्या भायर ताची जवाब्दारी घेतल्या. ती आतां ताणे पाळिजाय आसल्ली.
राधिकाक बोय फ्रेंड आसल्लो. सांजेचें इसकोला लागीं येतालो. इसकोल जाल्लेंच तें ताचे सांगाता बायकार भवोंक वेतालें. शिकोंक कांय गुमान दीनातल्लें मात्र न्हय हेरां भूगऱ्यांकी तोंद्रे दितालें.
सिकेर मेसत्रीन राधिकाच्या व्हडिलांक आपवन समजयलें. तीं असहयक जाल्लीं. राधिका तांचें उतर भिल्कूल आयकानातल्लें. सांजेर इसकोल जाल्लेंच भवोंक वेचें तें घरा येताना रात जाताली.
‘ह्या विषयांत आमकां पयलें कित्याक तुमी कळवंक ना’, म्हण विचारल्ल्याक, ‘ताका सीट मेळाना म्हण सांगोंक नातल्लें’ म्हण सांगालागलीं. ताच्या आदल्या इसकोलांत ताचे उपद्र सोसुंक जायनासतां ताका टिसी दीवन धाडल्लें.
“तुमच्या भूगऱ्याची भिर्मत चिंतून आमी हांगा सीट दिल्ली. शिकपांत पाटीं आसल्यार आमकां बेजार ना. आमी तांकां चडीत गमन दीवन शिकयतांव. पूण नडतेंच बरें ना जाल्यार आमी कांय करुंक जायना, जर तें अशेंच कर्ता जाल्यार ताका हांगा थावन तुमी काडन वराजाय पडात” सिकेर मेसत्रीन चेतावणी दिली.
“सर तशें सांगानाकात. आमी ताची खबडदारी घेतांव.” ताणी भासायलें.
सुण्याची शिमटी वांकडी ती वांकडीच. दूसऱ्या दिसा सिकेर मेसत्री बस्सट्यांडांत आसताना राधिकाचो तेंकणो शीदा येवन “कितें राधिकाक इसकोला थावन काडची आलोचन आसागी तुमची? काडन पळया तुमी..” रागान धमकी दीवन गेलो.
त्या दिसा घरा गेल्ल्या सिकेर मेसत्रीक नीद पडलिना. हो समस्सो कसो परिहार कर्चो म्हण ताका समजालेंना.
“आनी एक चार महिने. कशें तरी सांबाळन वर. ताका ताच्या इतल्याक सोड. मागीर तें चल्ता नें. इल्ली सोसणिकाय काणघे. भेषटें त्या चेडवाच्या विषयांत चड चिंतुंक वचोन तुजी भलायकी पाड करिनाका” शामिलान समजयलें.
दूसऱ्या दिसा परत क्लासिंत राधिकान कसलिगी चूक आदारली. एक टीचर सांगाता आसोन राधिकाक मेसत्रीन स्टाफ रूमाक आपयलें. हेर दोग मेसत्री आसल्ले. चलियां लागीं उलयताना तो एकलोच तांकां आपवन उलयनातलो. ताचे सांगाता आन्येका भूगऱ्याक आपयतालो. तशें स्टाफ रूमांत एक टीचरी आसताली. ही ताची पयलें थावन रुता केल्ली सवय. आनी ह्याच कारणाक लागोन ताचेर कसलोच आपवाद मांडुंक कोणाकी कारण मेळनातलें.
राधिका मेसत्रिची बूदबाळ घेवंक तयार नातल्लेंच. टीचरिनी ताका समजयलें. सुमार वेळा उपरांत ताका कितें भोगलेंगी कोण जाणा. मेसत्रिचे हात घट धर्न ‘सर म्हाका माफ करा. आनी हांव तशें करिना’ म्हण रडलें. हें ताणे आपेक्सुंक नातल्लें. मेसत्रीन सवकास राधिकाचे हात आपणाच्या हाता थावन मेकळे केले. जाल्लें तितलेंच..
थंय थावन भायर वेताना राधिकाच्या तोंडार जयताच्यो हासो आसल्ल्यो. ताणे मेसत्रिचे हात धरल्लें स्टापरूमांत ‘कोणाच्यागी’ मोबयलार रेकोर्ड जाल्लें!
टिवीर विवीध खबर फायस जावन्ंच आसल्ली. एदोळ वरेग स्ट्रोल जावनासल्ली खबर आतां प्रमूख विषय तशें प्रसार जावन आसल्ली. मध्यमाच्यांक हुनोनी खबर जाय आसल्ली. हेणे तेणे वचोन ते संदर्शन घेवन खबर आनिकी रंगाळ कर्न आसल्ले. त्या मधें मेसत्रीन राधिकाचो हात धरल्लो वीडियो ‘कोणेंगी’ माध्यमाक दीवन जाल्लो.
शामिलाक आघात जाल्लो. आपणाचो पती निर्दोषी म्हण ती जाणासल्ली तरी ती असहायक. पोक्सो कायद्या प्रकार तिचो पती व्हड अपराधी, त्या भायर ताणे आतां चुकोन घेतलां. ही केज कषटांचीच. ‘ सकडांचें बरेपण चिंतलेल्या आपणाच्या पतीक कित्याक ही शिक्षा देवा?’ ती कळवळ्ळी.
खबर मेळोन फिर्गज विगार मुकेल मेसत्रिच्या घरा गेलो. सिकेर मेसत्री फिर्गज चटुवटिकेंत सक्रीय आसल्लो. फिर्गज गोवळीक परिषदेचो काऱ्यदर्शी जावन प्रसतूत सेवा दितालो. सिकेर मेसत्रीक जाय म्हण शिर्कायला म्हण तांकां कळीत आसल्लें. देकून ताच्या वळकिच्या एका बऱ्या वकीलाक घेवन्ंच तो मुकेल्मेसत्रिच्या घरा गेल्लो.
विगार पाटीं येताना उपाध्यक्ष आनी आर्थीक समितिचे थोडे सांदे इगर्जे कडे आयिल्ले.
“फादर, बारी नालिसायेची गजाल जाली नें ही” उपाध्यक्ष उलयलो.
“आतां नालिसायेची म्हण भोगुंक पुरो. पूण आमचो मेसत्री खंडीत हाचे थावन बचाव जावन येतलोच. सगळें म्यानेज्मेंट, स्टाफ आनी भुर्गीं ताच्या पक्षेन आसात. पूण त्या कुशीन त्या चेडवाच्या बोयफ्रेंडाचे थोडे जण चड बळवंत आसात जाल्ल्यान न्याय मेळोंक वेळ जातलो. आमी ताचे खातीर माग्यां.” विगार हाळवायेन उलयलो.
“तें समा फादर, पूण सिकेर मेसत्री आतां खंय आसा?” उपाध्यक्षाक खंत जाल्ली.
“त्या विषयांत म्हाका कांय खबर ना. ताचें फोन स्वीच आफ येता.” विगारान घूट फोडलोना.
“आमच्या कानुना फर्माणे ताणे काऱ्यदर्शी जावन मुंदरुंक जायना नंयगी फादर?” काऱ्यदर्शिच्या मतदानांत सलवोन ताचेर रागार आसल्लो मिनेजाम लोव सांगालागलो.
“मिनेजमा, तें पूरा उलंवचो वेळ आतां न्हय. खंचाकी आमचो सिकेर मेसत्री बऱ्यान ह्या गंडांतरांतलो सुरक्षीत पाटीं येंवदी म्हण माग्यां. आतां तुमी घरा वचा. तुमच्या बऱ्या मनाक देव बरें करूं.” विगार आपल्या कुडाक गेलो. आयिल्ले पाटीं पर्ताले.
दूसऱ्या दिसा सकाळीं इसकोला मुकार पोलीस जीप रावल्लें. भायर त्या चेड्याच्या पंगडाचे थोडे मेसत्री विरोध बोब घालन आसल्ले. ताका काडिजाय म्हण तांची बोब जाताली. पोलीस अधिकारी, शिक्षण अधिकारी सांगाता मीडियाचे इसकोलाक आयले. भूगऱ्यांचीं व्हडिलांयी आयिल्लीं. मुकेल मेसत्री, टीचरां आनी भूगऱ्यांची व्हडिलांय मेसत्री विषयांत बरेंच उलयलीं. ह्या चेडवाकच तीं दुर्सालीं. थोड्या वडिलांनी मुकार येवन आपणाचीं भुर्गीं पयलें कशें आसल्लीं, ह्या मेसत्रिच्या सहकारान कशीं बदल्लीं तें सांगलें. आपणाक शिकोंक कुमक कर्न काम मेळता पऱ्यांत आपणाक कशी कुमक ह्या मेसत्रीन केल्ली म्हण एका चल्येन मुकार येवन सांगलें. हांगा कितें चल्तालें तें घड्येन टिवीर प्रसार जातालें.
“तर मेसत्री आतां खंय आसा?” पोलिसान मुकेल मेसत्रीक विचारलें.
“तेंच आमी नेणांव सर. ताचें फोन स्वीच आफ येता.” मुकेल मेसत्रीन आपणाक कितेंच कळीत ना म्हण सांगलें.
“ताणी कांय धर्न मार्न घालुंक नामू?” पिटिए प्रेसिडेंट खंत उलयलो.
“नालिसाय सोसुंक जायनासतां कांय जीवघात पुणी केलागाय?” कन्नड पंडीत दुबाव उलयलो.
“तें साध्य आसा.” पोलीस इन्स्पेकटर उलयलो आनी फोन कर्न ह्या विषीं सोदना करुंक पोलिसांक ताणे ताकीद दिली.
सक्कड्यी विषय मेसत्री निरापराधी म्हण सांग्ताले तरी तो वीडियो मात्र मेसत्रीक शिर्कावन घालुंक पुरो आसल्लो.
“सर, त्या वीडियोंत आसल्लें सत न्हय. काल मेसत्री उलयताना सांगाता हांवीं आसल्लीं. निमाणे त्या चेडवान्ंच मेसत्रिचो हात धर्न माफ मागल्ली. तो वीडियो कसो आयलो तें हांव नेणा. तुमी आमच्या सिसी क्यामरांत पळया” म्हण हिंदी टीचरीन सांगलें. सिसी क्यामरांत ताणी पळेताना टीचरीन सांगल्लें सत म्हण तांकां कळ्ळें.
तनकेक आयिल्ले सक्कड पाटीं गेले. भायर गलाटो कर्न आसल्ल्यांक पोलिसांनी धांवडायलें. आयकानातल्ल्यांक वेनार घालन वर्न गेले.
सांजेच्या पेपरार विवीध खबरो फायस जाल्ल्यो. एका पेपरार ‘अवमान ताळलारदे शिक्षकन आत्महत्ये?’ म्हळ्ळ्या तकले नांवाखाल कोणाचिगी फोटो घाल्ली. आन्येका पेपरार ‘लैंगीक शोषणे माडीद शिक्षकन अपहरण?’ म्हण खबर आयिल्ली. आनी कोणे तो गांव सोडन धांवला. तशें धांवोंक ताका राजकीय पाटिंबो आसा म्हण छापल्लें. मुकेल मेसत्री आनी शिबंदी ताच्या पक्षेन आसात आनी शिक्षकाक बचाव करुंक पळेतात म्हण खबर घाल्ली. नीज गजाल खंचायी पत्रार येवंक नातल्ली. तांकां तांचें पेपर विकून गेल्यार जालें. टिविचेर ह्या विषीं चर्चा चल्ताली. आमच्यो चलियो इसकोलांनी कितल्यो सुरक्षीत आसात म्हळ्ळ्या विषीं भासाभास जाताली. मदें मदें सिकेर मेसत्रीन राधिकाचो हात धरल्लो वीडियो वाळतालो. वाटसप्पार हो वीडियो वैरल जाल्लो.
आयतारा मिसाक आयिल्ल्या लोकाच्या तोंडांती हीच खबर. ‘छे सिकेर मेसत्रीक अशें जावंक नजो आसल्लें.’ सबारांनी भिर्मत उचारल्यार थोड्यांक भाजल्लें मेळल्लें सिकेर मेसत्रिचें नांव पाड करुंक. मिसाक गेल्ल्या शामिलाक आपणाच्या घोवा विषयांत थोड्यांनी उलंवचें आयकोन मसतू दूक भगलें. कितलेंय बरें कर, एक ल्हान चूक जाल्यार (हांगा जावंकना) लोक कसो सगळें विसर्ता आनी पाड उलयता म्हण तिका बेजार जालें.
विगारान मिसा उपरांत लोकाक विषय कळयलो आनी सिकेर मेसत्रीन ह्या संकषटांतली वेगीं सुटका जोडच्याक आनी तो खंय आसल्यारी शाभितायेन पाटीं येंवच्या खातीर मागोंक लोकाक उलो दिलो.
सिकेर मेसत्री तर्फेन विगारान नेमक केल्लो वकील बरो वावुरलो. पूण विरोध पाडतिच्या राजकीय पाटिंब्या वर्वीं ताणी चिंतल्ले बरी बेयल मेळोंक कषट जाले. अशें सिकेर मेसत्री अज्ञात उरलो. तो खंय आसा म्हण कोणाकी कळीत नातल्लें..
तेणे राधिका इसकोलाक आयिलना. व कोणायकी मेळ्ळेंना. ताची चूक आसा म्हण पोलिसांक कळ्ळां म्हण ताका ताच्या बोयफ्रेंडान सांगल्लें आनी ताका लिपवन दवरल्लें. ताच्या आवय बापायकी कोणी येवन मेळनातल्ले बरी बंदोबसत केल्ली.
इसकोलाक आयिल्ल्या तनके दळाक सिकेर मेसत्रिची कसलीच चूक ना म्हण खंडीत कळीत जाल्लें. तरी दूर दिल्ल्या चेडवाची आनी ताच्या वडिलांची तनकी केल्या शिवाय कितैं करुंक साध्य नातल्लें. पूण तीं खंय लिपल्यांत म्हण कोणायकी कळीत ना. हेणे सिकेर मेसत्रिचीय खबर ना.
खबरो मुकारून गेल्यो.. हेणे शामिला टीचर तिच्या इसकोलाक वचानासतां थोडे दिसांची रजा घाली. पुताकी धाडलोना. विरोध पाडतिच्यांनी सिकेर मेसत्रीन येंवच्या खातीर हांकां दोसी दीवंक साध्य आसा म्हण समजोन तांकां पोलीस प्रोटेक्षन दिंवचे बरी मुकेल्मेसत्रीन व्यवस्था केल्ली. शामिलाची भयण बेंगळूर आसल्ली तीय भयणी संगी रावोंक म्हण थोड्या दिसांची रजा घालन आयिल्ली.
“सर तुमचे लागीं कोण एक स्त्री उलवंक आयल्या” पोलीस पेद्यान येवन एस्पीक सांगलें.
“तिका भितर धाड” म्हण एस्पीन सांगलें.
बूर्खा घाल्ली एक स्त्री भितर आयली. हेणे तेणे पळवन कावजेवन शें उबी रावली.
“बस” एस्पीन सांग्तच ती बसली. हेणे तेणे पळवन कोणी नांत तें समजोन तिणे मुखा वयलें धांपाण पाटीं लोटलें.
“सर, हांव राधिकाची आवय. दोळे चुकवन ह्या वेसार हांगा आयल्यां. राधिका म्हजी धूव जावंक पुरो. पूण ताची चाल सार्की ना. तें कोणाचेंच उतर आयकाना. खंचायी इसकोलांत घेवंक ताका तयार नातल्ल्या वेळार सिकेर मेसत्री लागीं आमी परातलें आनी ताणे आमच्या चेडवाचें भविषय पाड जावंक नजो म्हण मुकेल मेसत्रिकडे उलवन ताका सीट मेळाशी केल्ली. ह्या वेळार ताका ह्या चेडवाची वळक नातल्ली व आमी ताची सवय ताका सांगल्लिना. पूण उपरांत त्या मेसत्रीन आमचें चेडूं बरें जावंक मसतू प्रयतन केल्लें आमी जाणांव. ह्या चेडवाच्या बोयफ्रेंडा वर्वीं आज इतलो सगळो घोटाळो जाला. त्यो वीडियो ताणिंच मेळोन घुंवडायला. सर कशें पुणी कर्न सिकेर मेसत्रीक सुटका मेळाशी पळया” एका धमान तिणे सांगलें. तिच्या तोंडार भ्यें राज कर्तालें
“शिक्षक विरुद्ध दूरू नीडीद बालकीय तायियिंद तप्पोप्पिगे. दूरू नीडीद बालकी हागू आकेय प्रियकरन बंधन” टिवीर खबर येवंक सुरू जाली एस्पीन मुकेल मेसत्रीक फोन कर्न आपयलें. खबर मेळोन विगार आनी वकील दोगी पोलीस स्टेषनाक पावले. स्टेषना भायर मेसत्रिचे अभिमानी एकेकलेच येवंक सुरू जाले. विरोध पाडतिचेय आयले. राधिकान केज पाटीं काडली. पूण चूक केज मांडल्ल्या खातीर हांचेर नवी केज घाली..
तरिपूण सिकेर मेसत्री खंय आसा? कोणाकी कळीत ना.
“सर, तुमी टिवीर्च सिकेर मेसत्रीक तो खंय आसल्यारी येवंक सांगा. कितें जाता पळव्यां” मुकेल मेसत्रिची सलहा सर्वांक बरी लागली.
अधऱ्या घंट्यान मुकेल मेसत्रीक फोन आयलें. ‘आपूण फलाण्या जाग्यार आसां. विषय टिविचेर पळवन समजालां. तरी एकल्याक येवंक धयर मेळाना. तुमी कोणी आयल्यार बरें आसल्लें’ म्हण सिकेर मेसत्रीन सांगलें. मुकेल मेसत्री आनी एक पोलीस भायर सरले.
थोड्या वेळान मुकेल मेसत्रिचें कार पाटीं पोलीस स्टेषनाकडे येवन थांबलें. सिकेर मेसत्रिचे अभिमानी थोडे झेले घेवन तयार रावल्ले..
घाट संपल्लो. घुंवड्यो मुगदाल्ल्यो. शिवण्णान काराचो वेग चडयलो. सिकेर मेसत्री मात्र पाटल्या सिटीर शांत्पणी निदोन आसल्लो.
रिचार्ड अलवारीस: वृत्तेन शिक्षक जावन मंगळुरांत वावर करून आसचो हो ’आनंद’ लिखणेनांवार कोंकणिंत नाम्नेचो काणियेगार. जायत्या साहितीक स्पर्ध्यांनी हाणें इनामां आपणायल्यांत. काणियांशिवाय हेर साहितीक बर्पां सयत हो बरयता. प्रसतूत मंगळुरांत आपल्या कुटमासवें वसती करून आसा.
