एडगर आलन पो अमेरिकाचो एक नाम्नेचो कथाकार, कवी आनी विमर्शक. द ब्ल्याक क्याट ताच्या वेंचीक काणियां पयकिंतली एक. सभार भासेंनी ही तर्जण जाल्या. ह्या काणियेक सभारांनी नाटकाच्या रुपार प्रदर्शीत केलां.
मूळ काणी: The black cat. कोंकणिंत: काळो बुकलो
काळो बुकलो (बोकूल)
ल्हान आसतनासावन हांव एकदम शांत आणि मोव सभावाचो. म्हज्यांतल्या मनीसपणाची सगळेच तुस्त करी. म्हज्या मवाळपणाक लागून म्हजे इश्ट म्हजी फकाणां करताले. म्हाका जनावरां पोसपाचो भोव घोस्त. देखून, म्हजेर उपाट मोग करपी म्हज्या आवय - बापायन म्हजेखातीर बरेच प्राणी पोशिल्ले. हांव म्हजो चडसो वेळ तांचेवांगडा सारतलों. तांकां खाण घोलप, त्यांचे लाड करप हाचेपरस चड सुख म्हाका हेर कसलेच गजालींतल्यान मेळनाशिल्लें. म्हजे पिरायेवांगडा ही आवड वाडत गेली. विस्वासू आनी हुशार कुत्रो पोसप्यांक ताचेर आशिल्ल्या मोगांतल्यान केदो व्हड आनंद मेळटा हें वेगळें सांगपाची गरज ना.तांचो सुवार्थी आनी नितळ मोग बद्द काळजांत रिगता. हाचें कारण म्हळ्यार आमकां मनशाची बैमान, तकलुपी इश्टागत आनी लटक्या प्रामाणिकपणाची संवय जाल्ली आसता.
हांवे तरणे पिरायेर लग्न केलें. म्हजे बायलेचोय सभाव म्हजेभशेनूच आसा हें कळटकच म्हाका खूब खोस जाली. म्हजो जनावरांविशींचो मोग पळोवन तिणें बेगोबेग बरेच प्राणी घरांत हाडले. आमचेकडेन कांय सुकणीं, गोल्ड फिश, एक सोबीत कुत्रो, सोंशे, एक ल्हानसो माकोड आनी एक माजर अशे प्राणी आशिल्ले.
हें माजर, खरें म्हळ्यार बुकलो गुबगुबीत आनी सोबीत दिसपी. तो पुराय काळो आनी सामको हुशार. म्हजी बायल मात्शी अंधश्रद्ध. काळीं माजरां म्हळ्यार चेटकिणी, ह्या पोरन्या काळांतल्या समजणेचेर तिचोय विश्वास. मात ह्या बुकल्याविशीं उलयतना ती हें मत तशें गंभीरपणान उक्तें करिनाशिल्ली. हांवें हें सांगपाचें कारण म्हळ्यार म्हाका सहज ताची याद आयली.
प्लूटो, म्हळ्यार हो बुकलो , आमच्या पोशिल्ल्या जनावरांमदीं म्हजो सगळ्यांत चड घोस्ताचो सवंगडी. ताची कुयताद हांवूच करी , देखून तो म्हज्या फाटल्या फाटल्यान भोंवतालो. हांव घराभायर वतना लेगीत तो वांगडा येवंक सोदी पूण हांव ताका आडायतालों.
अशे तरेन बरींच वर्सां आमची इश्टागत तिगली. पूण इतलेमजगतीं म्हज्या सभावांत आनी वागणुकेंत बरोच बदल जातालो आनी तोवुय वायट अर्थान. म्हाका हें सांगूंक लेगीत लज दिसता, पूण सैतान म्हज्या मनांत घर करतालो. दिसानदिस हांव 'मुडी' आनी किरकिरो जायत वतालों. दुसऱ्यांच्या भावनांचो विचार करप पसून हांवें सोडून दिल्लें. म्हजे बायलेकडेन हांव असभ्यपणान वागतालों. केन्नाकेन्ना तिचेर हातूय उबारतालों. म्हजो हो बदलपी सभाव, घरच्या पोशिल्ल्या जनावरांचेय मतींत आयिल्लो.
हांवे तांची वासपूस तर सोडून दिल्लीच, पूण तांकां हांव वायट वागणुकूय दितालों. प्लूटोविशीं मात म्हज्या मनांत थोडेंभोव आपलेपण आशिल्लें. देखून हांवें ताका वायट वागणूक दिवंक नाशिल्ली. हेर प्राणी चुकून वा म्हज्यावयल्या मोगाक लागून म्हज्या पायांभोंवतणी घुटमळ्यार हांव तांकां त्रास दितालों. सोंशे, माकड आनी म्हज्या कुत्र्याक लेगीत. म्हाका सोऱ्याचेंय वेसन लागलें. हें दुयेंस वाडत रावलें. प्लूटो आतां म्हातारो जांवक लागिल्लो, देखून मात्सो किरकिरोय आनी ल्हव ल्हव म्हज्या रागिश्ट सभावाचो ताचेरूय परिणाम जांवक लागलो.
असोच एके रातीं हांव सदचेभशेन गांवांत वचून सामको तायट जावन घरांत पावलों तेन्ना बुकलो म्हाका पळोवन लिपता असो म्हाका भास जालो. तिडकीन हांवें झोंपय मारून ताका धरलो. हांवें केल्ले लटाफटीक लागून तो भियेलो आनी ताणें म्हज्या हाताक ल्हवच घांस मारलो. म्हाका कांयच जांवक नाशिल्लें पूण म्हजे कुडींत सैतान घुसलो. रागान हांव पिश्यावरी जालों आणि कितें करतां हें म्हाकाच समजना जालें. म्हजो मूळ आत्मो म्हजी कूड सोडून गेलो आनी सोऱ्याचे नशेन चडूच फाफसल्ली सैतानी प्रवृत्ती म्हजे कुडींतले दरेक अणुमेरेन पावली. म्हज्या कोटाच्या बोलसांतल्यान हांवें एक ल्हानसो चाकू भायर काडलो, उक्तो केलो आणि त्या बुकल्याची गोमटी आवळून धरून ताचो एक दोळोच कापून काडलो! म्हजे हे क्रूर करणेविशीं सांगतना हांव लजेन भरलां, भितरल्या भितर हांव जळटां, भयान म्हजो आवरो उडटा.
रातीं रागाच्या नेटार केल्ल्या पापी कर्तूपाचेर उपाय म्हूण एक व्हडली झेम काडल्याउपरांत सकाळींफुडें हांव वेवस्थित जाग्यार आयलों. केल्ल्या गुन्यांवाक लागून एक अपराधी आशिल्ल्याची भावना म्हाका सतायताली, लज दिसताली, पश्चाताप जाल्लो. पूण तरीलेगीत ह्या सगळ्या चितंनाफाटल्यान व्हडलेंशें बळगें नाशिल्लें. ते घडणुकेन म्हज्या आत्म्याचेर एक सादो दाग लेगीत पडूनाशिल्लो. हांवें परतून पियेवंक सुरवात केली आनी ते घडणुकेची याद सोऱ्याच्या ग्लासांत बुडोवन उडयली.
तो बुकलो इल्लो इल्लो करून बरो जालो. दोळो नाशिल्ली ताची खांच भयानक दिसताली. वेदना पुरायपणान पयसावल्ली अशें दिसतालें. तो सदचेवरी घरभर भोंवतालो. पूण म्हजेर नदर पड्ल्याउपरांत तो थर्त भियेवन पळून वतालो. मनाच्या एका कोनश्यांत म्हजो मोव सभाव आजून तिगून उरिल्लो. देखून, म्हजेर उपाट मोग करपी पोशिल्लें जनावर म्हाका भियेवन पयस पळटा हें पळोवन म्हाका भोव खंत भोगताली. पूण रोखडीच ते खंतीची सुवात तिडकीन घेतली. म्हजेभीतर एक खर अशी विकृती निर्माण जाली आनी थंयसावन परत येवपाचो मार्ग पुराय बंद जालो. तत्वज्ञानांत अशे विकृतीची आयजमेरन भासाभास जांवक ना पुण म्हजे कुडीभितर आत्मो आसा हें हड्ड्यार हात मारून हांव जशें सांगुंक शकतां तेच परीन विकृती ही मनशाची एक आदिम प्रेरणा अशें म्हाका दिसता. ही मुळावी भावना मनशाच्या सभावाक दिका दिता. आमच्यामदल्या दरेकल्यान शंबर फावट कसलेंतरी मूर्खपणाचें वा दुश्टपणाचें कर्तृप केल्लें आसता आनी ताचेफाटलें एकूच कारण म्हळ्यार विकृती. अशे वागणुकेची आमचेकडल्यान आस्त नासता. आपल्याक खबर आशिल्लो एकाद्रो कायदो फक्त मोडपाखातीर मोडचो अशें आमच्यामदल्या दरेकल्याक दिसता काय ना? ती चूक हें खबर आसून लेगीत? म्हज्या मनांतले हे विकृतीचो एक दिस सामकोच तोल गेलो. स्वताकूच त्रास करून घेवपाची एक विचित्र, पूण समजणेभायली खर इत्सा म्हज्या आत्म्याक खेंपूक लागली. फकत वायट करचेखातीर केली एक वायट गजाल अशेंच तिचें रूप आशिल्लें. आनी नियंत्रणाभायर गेल्ली म्हजी इत्सा भागोवपाखातीर हांवे ते मोनजातीचे हाल सासणांखातीर सोंपयले. सकाळींफुडेंच हांवें अचळय ताचे गोमटेभोंवतणी दोरयेचो फास घालो आनी ताका एका झाडाच्या खांदयेर हुमकळायलो. त्यावेळार म्हज्या दोळ्यांतल्यान उदकाची झर व्हांवताली आनी पश्चात्तापाच्या उज्यान म्हजें मन कोडु जावन गेल्लें. हांवें ताका फासार हुमकळायलो. कारण म्हाका खबर आशिल्लें; ताणें म्हजेर मोग केल्लो. अशें कर्तूप करचेखातीर हांव उद्युक्त जावंचो अशे तरेची ताची वागणूक नाशिल्ली. हांवें ताका फासार हुमकळायलो कारण हांव एक पाप करतां हें म्हाका पुरायपणान खबर आशिल्लें. म्हजो आत्मो भयंकर पापाचे करणेक लागून साप्प भूंयभरवण जावपाचो आशिल्लो आनी खंयच्याच दयेन भरिल्ल्या वा भयंकर देवाची कृपा ताका वाचोवंक शकनाशिल्ली.
ते रातीकडेन हांव अचकित उठलों - म्हज्या पलंगाक उजो लागिल्लो. हांवें भायल्यान येवपी लोकांच्यो आड्डयो आयकल्यो. उजो! उजो! आमच्या घराक उजो लागिल्लो ! हांव, म्हजी बायल आणि आमचो नोकर, तिगायंचे नशीब बरें देखूनआमचो जीव वाचलो. उज्यान घर भूंयभरवण जातना आमी तिगांनीय पळयलें.
दुसरे दिसा सकाळीं इमारतींत कांयच उरूंक नाशिल्लें. रातीच्योच सगळ्यो वण्टी रातच्योच सकयल पडिल्ल्यो, फकत एक मदली वणत सोडून. ही वणत कशी मोडलीना हांचेंय कारण म्हाका व्होलमलें: कारण तिचेर नवो प्लास्टर लायिल्लो. तो आजून ओलोच आशिल्लो.
वण्टीशेजराक लोकांची गर्दी पळोवन म्हाका अजाप दिसलें. हेवटेन तेवटेन हात दाखयत ते व्हडल्यान उलयताले. हांव मात्सो लागीं गेलों. गर्देच्या खांदयावयल्यान पळयलें. उबे आशिल्ले वंटीवयल्या नव्या धव्या प्लास्टरांत म्हाका काळों रंग दिसलो. मानेभोंवतणचे दोरयेर हुमकळपी एका व्हडल्या माजराचो तो आकार आशिल्लो. तो आकार पळयतना हांव थर्त भियेलों. स्पश्टपणान विचार करचेखातीर म्हाका बरोच वेळ लागलो. स्पश्ट चिंतूंक म्हाका यत्न करचेच पडटले हेंय जाणवलें. ती आकृती थंय कशी पावली?
घराभोंवतणच्या जार्दीनांतल्या झाडाचेर हांवे माजराक हुमकळायल्लें हाची घट्ट म्हाका याद आशिल्ली. उजो लागलो तेन्ना जार्दीनांत बरेच लोक जमिल्ले. घडये तांचेमदल्या कोणेतरी मेल्ल्या माजराची दोरी झाडावयल्यान कापून ताका जनेलांतल्यान म्हाका जागो करचेखातीर भिरकटावन मारलां आसतलें. उज्याक लागून हेर वण्टी कोसळटना माजर ओले वण्टीक दशिल्ल्यान थंयच पुरायपणान करपलें. आनी ताचो काळो आकार ओले वण्टीक दसलो. हय, अशेंच घडलां आसुंये हाचेर म्हजो विश्वास बसलो.
पूण फुडले कांय म्हयनेतरी हांव तो काळो आकार विसरूंक शकलो ना. म्हाका तो सपनांनी लेगीत दिसतालो. एक बरें जनावर होगडायलें हाची खंत म्हाका दिसताली. तसोच एक प्राणी हांवे सोदूंक सुरवात केली. आमच्या शाराच्या गरीब लोकांच्या वसणुकांनी हांव भोंवड्यो मारूंक लागलों. एके राती, घाणयारे वसणुकेंत एका पोरन्या, काळख्या ताव्हेर्नान्त बसून पियेतना मुखावयल्या कपाटावयल्यो सोऱ्याच्यो बाटल्यो म्हाका हालिल्ल्यावरी दिसल्यो. कांय खीण बारिकसाणीन पळयल्याउपरांत त्यो बाटल्यो थंय नाशिल्ल्यो.
हांव उठलों आनी कपाटाचेर असा तरी कितें हे पळवंक म्हजो हात घालो. हाताक एक मोव वस्त लागली. हांवें दोनूय हातानी ती सकयल काडली जाल्यार तें आशिल्लें एक काळें माजर. प्लूटोवरी मोठो आनी गुबगुबीत बुकलो. तें एकदम प्लुटोचेंच दुसरें रूप दिसतालें; फकत एक गजाल सोडून, ताच्या हड्ड्यार एक धवो दाग आशिल्लो.
हांवें ताका स्पर्श केल्या उपरांत तो उठलो आनी आपली तकली म्हज्या हाताक घासुंक लागलो. ताका हांव मानवलों अशें दिसतालें. असोच प्राणी हांव सोदतालों. बरोच वेळ इश्टागतीन ताणें म्हजेकडल्यान सासपून घेतलें. उपरांत हांव घरा येवंक भायर सरल्याउपरांत तोय रस्त्यार आयलो आनी म्हजेवांगडा घरा आयलो. आतां म्हजे एक नवें घर आशिल्लें.
घरांत आयल्याउपरांत संवकळ आशिल्लेवरी ताणें पुटकरून एके कदेलीर उडी मारली आनी तो सुस्त न्हिदलो. तो आमचेवांगडा रावंक लागलो आनी आमचेर दोगांयचेर मोग करू लागलो. रोखडोच तो म्हजे बायलेचो लाडको जालो.पूण जशे दिस वचूंक लागले, कांय सप्तकांभितर म्हाका ताचेविशीं मोग दिसना जालो आनी दिसांदिस ताची तिडक येवंक लागली. तो म्हजेवयलो मोग दाखयता हाचो म्हाका दुस्वास दिसूंक लागलो.
रोखडोच म्हजो दुस्वास वाडत गेलो, पूण हां, हांव ताचेकडेन क्रूरपणान वागलोना. हय, ते गजालीची हांवें पुराय जतनाय घेतिल्ली. कारण म्हज्या गरीब स्वभावाच्या प्लुटोचें हांवें कितें केल्लें ताचो उगडास म्हाका येत रावतालो. हांवें ह्या प्राण्याचो चड दुस्वास करपाचें दुसरें एक कारण म्हळ्यार ताकाय प्लूटोवरी फकत एकूच दोळो आशिल्लो. तो म्हजेवांगडा घरा आयल्याउपरांत दुसरे दिसा म्हाका तें समजल्लें. ते गजालीक लागून म्हजी बायल ताचेर चडूच मोग करूंक लागिल्ली!
पूण हांव त्या बुकल्याचो जितलो चड दुस्वास करतलों ताचेपरस चड मोग तो म्हजेर करतालो. हांव वतां थंय थंय तो म्हजेफाटल्यान भोंवतालो आनी म्हज्या पायांमदीं येतालो. सदांच हांव बसतां ते कदेलीपोंदा तो बसतालो. केन्ना केन्नाय तो म्हजे मांडयेर उडी मारतालो तेन्ना म्हाका ताचो खून करचो कशें दिसतालें पूण हांवें तशें केलेनां. हांव स्वताकूच थामयतालों कारण म्हाका प्लूटोची याद जाताली, तेभायर ह्या जनावराची म्हाका भिरांतूय दिसातली.
ते भिरांतीचें वर्णन हांव कशें करूं? खरें म्हळ्यार एखाद्र्या वायट कर्तुपाची ती भिरांत नाशिल्ली... पूण हांव तिचें वर्णन कशेतरेन करुं तेंच म्हाका समजना. कांय दिसांसावन ती विचित्र भिरांत वाडूंक लागिल्ली आनी हांव पुरायपणान भिरांतीचे सावळेपोंदा पाविल्लों. हाचें कारण सांगीत जाल्यार तुमी म्हजेर विस्वास दवरचे ना. तुमी म्हाका पिसो म्हणटले.
बरेच फावट म्हजे बायलेन बुकल्याच्या हड्ड्यावयलो दाग म्हाका दाखयल्लो . त्या दागाचो आकार बदलता अशें ती म्हाका सांगी. हांवें तिचेर विस्वास दवरलो ना . पूण कांय सप्तकांभीतर तिच्या उतरांमदलें सत म्हाका व्होलमलें. त्या दागाचो आकार खरेंच बदलतालो. ताच्यो दोनूय कडो नीट जाल्ल्यो. आनी ल्हवल्हव एक वेगळो आकार तांतल्यान तयार जातालो.
हय, काळजांत भिरांत निर्माण करपी तें एका यंत्राचें चित्र आशिल्लें. मरणाची ख्यास्त जाल्ल्या मनशाक फासावर हुमळावन मारपाचें यंत्र !
सुख, विसव ह्या उतरांचो अर्थ हांव त्या दिसासावन विसरून गेलों. दिसभर तें जनावर म्हजी फाट सोडिनाशिल्लें. रातीकडेन दर वराउपरांत तें म्हाका जागयतलें. म्हाका याद जाता, केन्नाकेन्नाय म्हाका सामक्या भिरांकूळ सपनांतल्यान जाग आयल्याउपरांत म्हज्या मुखामळालागीं आपलें तोंड हाडून तो म्हजें काळीज दामित म्हज्या हड्ड्यार बसून आसतालो.
आतां म्हजें परिवर्तन जावंक लागिल्लें. म्हजेभीतर सद्गुण चिमटीभर लेगीत उरलोना. म्हजे तकलेंत दुश्ट विचार नाचूंक लागिल्ले- एकदम काळेकिट्ट आनी सामके हिंस्त्र विचार. भोंवतणच्या दरेकल्याचो आनी दरेक वस्तूचो हांव दुस्वास करूंक लागलों... म्हजे बालयेचो लेगीत. एक दिस ती म्हजेवांगडा लाकडां कापूंक सकयल तळघरांत आयली. आतां नोकर दवरपाची म्हजी ऐपत नाशिल्ली. हांव सोंपणा देवून सकयल येताना बुकलोय म्हज्या फाटल्यान आयलो आनी म्हज्या पायांमदीं घुटमळुंक लागलो. स्वस्ताक सावरिना जाल्यार हांव गडगडत सकयल वचपाचों. म्हाका सामकी भिरभिरी मारली. थंय आशिल्ली एक कुराड उबारून हांवें ताचे दोन कुडके करपाचो यत्न केलो. पूण हांव कुराड सकयल हाडटना म्हजे बायलेनआपल्या हातान म्हजो हात घटआंवळून धरलो. म्हाका चड तिडक आयली. हांवें एका झटक्यान म्हजे मनगट सोडवन घेतलें, कुराड परत उबारली आनी घस्स करून तिचे तकलेर मारली. ती थंयच जमनीर कोसळ्ळी आनी आवाज काडीनासतना तिणें जीव सोडलो.
कांय खीण हांवें हेवटेन तेवटेन बुकल्याक सोदलो, पूण तो पळून गेल्लो. आतां म्हाका दुसरी चिंता सतावंक लागली. बायलेच्या मड्याचें कितें करप? म्हाका बेगोबेग कितेंतरी करप गरजेचें आशिल्लें. मड्याक खंय लिपोवन दवरुं? घरभयार काडप शक्य ना. शेजारी पाजारी पळयतले! हांवें ती कूड कापून लासपाचें चिंतलें; तळघरांतूच फोंड कडून पूरपाचें चिंतलें; जर्दीना पलतडचे न्हंयत उडवपाचें चिंतलें; एका बऱ्या बॉक्साभितर घालून कोणाक कळनासतना घराभायर काडपाचें चिंतलें. अचकित म्हजी नदर तळघरांतले एके वंटीचेर पडली. थंय पोरनी, वापरूंक नाशिल्ली फायर प्लेस चुनो आनी विटो लावन बंद केल्ली. तें बांदकाम तकलुपी दिसतालें. हांवे एक पारय घाली आनी यत्न करून कांय विटो हालयल्यो. त्यो सहज निखळुन आयल्यो. तांचेफाटल्यान हांवें चिंतिल्लें तेच भशेन एक कूड उरपाइतली सुवात थंय आशिल्ली. बरीच खटपट करून हांवें ती कूड थंय घुसयली आनी सगळ्यो विटो आदलेवरी दाळून दवरल्यो. चुनो लावन विटांची वणत सारयली. आतां तिचेभितर आनी वंटीच्या हेर सुवातेभीतर कसलीच फरक दिसनाशिल्लो. कांय वेळ ते वंटीकडेन पळयल्याउपरांत हांव धादोशी जालों. कारण ते वंटीतल्यान विटो काडून त्यो परत्यो दाळून दवरल्यात हें मात्तुय समजनाशिल्लें. हांवें जमीन नितळ केली आनी चोंयवटेन नदर मारली. थंय कितें घडलां हाची सुलूस कोणाकूच लागप शक्य नाशिल्लें.
हांव वयर आयलों आनी त्या बुकल्याक जीवेंशीं मारतलोंच असो हांवें निश्चेव केलो. ताणें म्हज्या नशीबांत वायट दिस हाडिल्लो. हांवें ताका सगळ्याक सोदलो पूण तो म्हाका मेळोना. हांव बायलेचो खून करतना तो थंय आशिल्लो आनी हांव ताची वाट पळयतां हें बेस बरें जाणून तो म्हजेलागीं येवचोना हें म्हाका समजतालें. हांवें सांजेमेरेन ताची वाट पळयली पूण तें दुश्ट जनावर म्हाका खंयच दिसलेना. रातीकडेनूय तो आयलो ना आनी बऱ्याच रातींउपरांत हांव सवस्तकायेन न्हिदलों. सकाळींफुडें जाग येतकच लेगीत तो म्हजे नदरेक पडलो ना देखून म्हाका मातशें अजाप दिसलें. दोन, तीन दिस गेले पूण बुकलो खंयच दिसलो ना. म्हाका कितली खोस जाली तें कशें सांगुं? त्या बुकल्याविणें म्हजी जीण सुखी जाली. हय! ताकाच लागून हांव दुखेस्त आशिल्लों. आनी आतां तो गायब जाल्याउपरांत म्हाका मुक्त जाल्ल्यावरी दिसलें. पुराय मुक्त आनी उर्बेभरीत! हाचेफुडें माजर नाका! केन्नाच नाका!
म्हजी बायल दिश्टी पडना देखून शेजारी पाजारी आनी बरेच लोक म्हजे भेटेक आयले, ताणीं विचारल्या आडव्या तिडव्या प्रस्नांक हांवें सादूरपणान जापो दिल्यो. तांचें समादान जालें आनी फुडले दोन तीन दिस तिचो सोद घेवपाचे यत्न जाले. चवथ्या दिसा पुलिस घरा आयले. ताणीं घरांत सोदूंक सुरवात केली तेन्ना हांव मात्तुय कांचावलोंना. घरांत सगळेकडेन सोदतना ताणीं म्हाका आपलेवांगडा येवपाची विनंती केली आणि हांवें ती मानली. ताणीं बारिकसाणीन सोदलें. सगळ्याक, परत परत. घराचो एक एक कोनसो ताणीं सोदलो. मागीर ते तळघरांत पावले. हांवुय तांचेवांगडा सकयल देंवलों. म्हाका मात्तुय भिरांत दिसूनाशिल्ली. ते हांगा थंय सोदीमेरेन हांव तांकां पळयत पासयो मारतलों. तांकां कांयच मेळेंना आनी रोखडेच ते वचपाचे चालीक लागले.
म्हजें काळीज खोशयेन भरलें आनी ते सोंपणां चडटना म्हजें तोंड मर्याद सोडून बडबडूंक लागलें. हांव कितें उलयतां हें म्हाकाच कळनाशिल्लें. "देव तुमकां बरो दिस दिंव, सर! हें घर पोरनें पूण सामकें घटमुट. हय, सामकें पोरनें पूण घटमुट! हाच्यो वंटी म्हळ्यार...आरे, तुमी चल्ले, सायब? — ह्यो वंटी सामक्यो घटमुट काय न्हय ? पळयात, कितल्यो घटमुट त्यो! " अशें उलयतां उलयतां हांवे थंय आशिल्लो एक दांडो घेवन वण्टीर नेटान मारलो.. म्हजे बायलेचें प्रेत लिपोवन जे सुवातेर हांवें नवी वणत बांदिल्ली थंयच दांड्याचो धपको बसलो.
अचकित हांवें दांडो मारिल्ले सुवातेवयल्यान भितरल्यान एक आवाज आयलो. ल्हान बाळकाच्या रडपाचो आवाज! सुर्वेक दामून धरिल्यावरी, हुंडक्यां- हुंडक्यांनी, तुटक आनी कांय खीणांभितर मोठ्यान, थामनासतना, एक किळांच कशी... मनशाची न्हय... एक वेगळीच. अर्दी भयाची, अर्दी जैताची ! पाताळांतल्यान खंयच्या तरी सैतानाच्या आवाजावरी.
म्हाका भोंवतणीं कितें जाता तेंच समजना जालें. पायांक थरथरो भरलो आनी आदराक लागून हांव मुखावयले वण्टीक तेंकलों. दचकून सोंपणांचेर उबे रविलेले पुलिस खीणांभितर धडाधड सकयल देंवले आनी ती वणत मोडुंक तांकां फक्त कांय सेकंद लागले. भूंयारावरी आशिल्ले ते खाचींत म्हजे बायलेचें रगतान भरिल्लें, भेसूर- भयानक दिसपी,अर्दवट कुशिल्लें मडें कडक जावन उबें आशिल्लें. मड्याचे तकलेर काळो बुकलो तामडेंगुंज तोंड उक्तें करून भिरांकूळ सैतानावरी आड्डतालो. ताचो एक दोळो उज्यावरी भगभगतालो. दुश्ट आनी हुशार प्राणी! ताणें म्हाका म्हजे बायलेचो खून करूंक प्रवृत्त केल्लो आनी आतां आपल्या पापी, अभद्र आवाजान तो म्हाका फाशीचे दोरयेमेरेन ओडून व्हरतालो.
शैलेंद्र मेहता गेल्ल्या चाळीस वर्सांपरस चड काळासावन कोंकणी, मराठी आनी इंग्लिश भाशेंतल्यान साहित्य निर्मणी तशेंच हेर बरपावळ करता. मराठींतल्यान प्रकाशित जावपी 'संग्राम'ह्या म्हयनाळ्याचो तो कार्यकारी संपादक, इंटिरीयरआनी डिझाईन ह्या विशयांक ओंपिल्ल्या 'इंडेक्स फर्निचर जर्नल' ह्या अंतरराश्ट्रीय नेमाळ्याचो तो सल्लागार संपादक. ताणें इंग्लिश, स्पॅनिश, पुर्तुगेज भाशेंतल्या साहित्य आनी हेर बरपावळीचो कोंकणी आनी मराठी भाशेंत अणकार केला.
'पोस्ट गोलपिठा मराठी पोएट्री' ह्या माथाळ्याखाल मराठींतले मनोहर वाकोडे, भुजंग मेश्राम आनी वाहरू सोनावणे हांच्या कवितांचो इंग्लिश भाशेंत ताणें अणकार केला. तेभायर गाब्रिएला मिस्त्राल हिच्या स्पॅनिश कवितांचोय अणकार ताणें केला. कितल्याश्याक कोंकणी , मराठी आनी हिंदी भाशेंतल्या सिनेमा - डॉक्युमेंटरीचीं इंग्लिश सबटायटल्स ताणें बरयल्यांत. एडगर अॅलन पो, आर्थर कॉनन डॉयल, पी. जी.
वूडहाउज, सादत हसन मंटो हांच्या कांय कथांचो ताणें कोंकणींत अणकार केला.
